“ခ်င္းေတာင္တန္းအလွကို ခ်ယ္မႈန္းသူ ပန္းခ်ီသန္းေဌးနဲ႔ ေတြ႔ဆံုျခင္း”

Home » Interview » “ခ်င္းေတာင္တန္းအလွကို ခ်ယ္မႈန္းသူ ပန္းခ်ီသန္းေဌးနဲ႔ ေတြ႔ဆံုျခင္း”

By Salai Gei on October 12, 2016. No Comments

ရန္ကုန္ျမိဳ႕တြင္ ၁၉၅၈ ခုႏွစ္၌ ဖြားျမင္ခဲ့ေသာ ပန္းခ်ီသန္းေဌးသည္ လာမယ့္ကာလမ်ားတြင္လည္း ခ်င္းကေလးသူငယ္ေတြအတြက္ ကာတြန္းစာအုပ္ေတြကို ျပဳလုပ္ရန္ ျမိဳ႕ခံမ်ားနဲ႔ အတူတကြ ျပင္ဆင္လ်က္ရွိသည္ဟုလည္းသိရသည္။interview3   interview3

 

Salai Kyaw Moe  ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းသည္။

ရန္ကုန္ျမိဳ႕ ဗဟန္းျမိဳ႕နယ္ တကၠသိုလ္ရိပ္သာလမ္းရွိ အလွသစ္အႏုပညာျပခန္း၌ ခ်င္းေတာင္တန္းအလွအပမ်ားအား တင္ျပထားသည့္ ပန္းခ်ီသန္းေဌး၏ Picturesque ပန္းခ်ီျပပြဲကို သြားေရာက္လည္ပတ္ျပီး၊ သူ႔၏ အေတြးအျမင္၊ ခ်င္းျပည္နယ္အေတြ႔အၾကံဳမ်ားအား Chin World စာဖတ္သူမ်ားအတြက္ ေအာက္ပါအတိုင္း ေမးျမန္းေျပာဆိုျဖစ္ခဲ့ၾကပါသည္။

ေမး။ ။ ဆရာ့အေၾကာင္းၾကားသိရတဲ့အထဲမွာ ဂ်ပန္ႏိုင္ငံကိုလည္း သြားဖူးတယ္။ အဲဒီမွာလည္း ပန္းခ်ီျပပြဲေတြလုပ္ဖူးတယ္ၾကားေတာ့ အဲဒီအေၾကာင္းေတြ ေျပာျပေပးပါဦး။
ေျဖ။ ။ ၁၉၈၆ မွာ သူငယ္ခ်င္းကေခၚေတာ့ ဂ်ပန္မွာ အလုပ္သြားလုပ္တာေပါ့။ ပန္းခ်ီက ငယ္ငယ္ကတည္းကဆြဲလာတာလည္းျဖစ္ျပန္၊ ပန္းခ်ီဆိုတာက မဆြဲရမေနႏိုင္သေလာက္ကို ျဖစ္တယ္ေလ။ အဲဒါေၾကာင့္ အလုပ္အားတဲ့အခ်ိန္ေတြမွာ ပန္းခ်ီဆြဲတာနဲ႔ပဲ အခ်ိန္ကုန္ျဖစ္ခဲ့တယ္။ ဂ်ပန္မွာက သိတဲ့အတိုင္း အခန္းေတြကလည္း က်ဥ္းေတာ့ ဆြဲျပီးသားပန္းခ်ီေတြကို ထားစရာေနရာမရွိေတာ့ အမႈိက္ပံုမွာ သြားသြားလႊင့္ပစ္ရတယ္။ အဲဒါကို သတိထားမိတဲ့ အဲဒီရပ္ကြက္က ဂ်ပန္ပန္းခ်ီသမားကေန တဆင့္ ဂ်ပန္ပန္းခ်ီဆြဲတဲ့ သူေတြနဲ႔ ခင္မင္သြားခဲ့ရတယ္။ အဲဒီကေန ပန္းခ်ီျပပြဲေတြမွာ ပါဖို႔ ဖိတ္ေခၚေတာ့ သူတို႔တေတြနဲ႔ လႈပ္ရွားျဖစ္သြားတာေပါ့။ ဂ်ပန္၊ ကိုးရီးယား၊ တရုတ္၊ ထိုင္၀မ္ေတြကိုလည္း ပန္းခ်ီကိစၥနဲ႔ အဲလိုေရာက္ျဖစ္ခဲ့ပါတယ္။

ေမး။ ။ ပန္းခ်ီနဲ႔ ပတ္သက္ျပီးဆုေတြလည္း ရဖူးတယ္လို႔သိရေတာ့ အဲဒါေတြကိုလည္း ေျပာျပေပးႏိုင္မလား။
ေျဖ။ ။ ဂ်ပန္မွာတုန္းက ၁၉၉၂ မွာ ခ်ီဘခရိုင္၊ Urayasay ျမိဳ႕မွာလုပ္တဲ့ ျမိဳ႕ေတာ္၀န္ဆု (Mayor Prize) ကိုရဖူးတယ္။ ေနာက္ျပီး တိုက်ိဳက အႏုပညာရပ္ကြက္မွာလည္း ပန္းခ်ီျပပြဲ ျပဳလုပ္ႏိုင္ခဲ့တယ္။ အခုထိလည္း တႏွစ္တခါေလာက္ေတာ့ သြားသြားျပျဖစ္တုန္းပါပဲ။ Seiko Ten International Art Exhibition မွာလည္း အေကာင္းဆံုးလက္ရာဆုရဖူးတယ္။ ဒီျပပြဲဆိုရင္ ၀င္ျပခြင့္ရဖို႔ေတာင္မွ ခက္တဲ့ဟာမ်ိဳးပါ။ ေနာက္ျပီး Fuji TV Award ဆိုိတာလည္း ရဖူးတယ္။ Artist Association of Asia (AAA) ရဲ႕ ၂၀၁၄ အတြက္ စတုတၳဆုလည္း ရဖူးပါတယ္။

ေမး။ ။ ဂ်ပန္နဲ႔ ျမန္မာရဲ႕ အႏုပညာသမားေတြအေပၚ တန္ဖိုးထားမႈေတြကေကာ ဘယ္လိုရွိလဲဆရာ။
ေျဖ။ ။ ကြ်န္ေတာ့သူငယ္ခ်င္းေျပာဖူးတာရွိတယ္ဗ်။ ပန္းခ်ီသမားဆိုတာ သာမန္လူမဟုတ္ဘူး။ ဘုရားသခင္က သီးသန္႔ဖန္ဆင္းေပးလိုက္တဲ့သူျဖစ္တယ္။ ကြ်န္ေတာ္ အဲဒီအေျပာကို သေဘာက်တယ္။ ပန္းခ်ီဆရာသမားေတြအေပၚမွာေတာ့ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာကေတာ့ ထမင္းငတ္မယ့္သူ၊ ဘာမွမဟုတ္တဲ့သူလို႔ သတ္မွတ္ေလ့ရွိၾကပါတယ္။ အခုေနာက္ပိုင္းမွာေတာ့ ႏိုင္ငံတာမွာ ထိုးေဖာက္ႏိုင္တာေလးေတြရွိလာေတာ့ အျမင္ေတာ့ နည္းနည္းေျပာင္းလာတယ္။ ဂ်ပန္မွာေတာ့- ပန္းခ်ီဆရာ၊ ကာတြန္းဆရာဆိုရင္ အရမ္းအထင္ၾကီးေလးစားၾကတယ္ဗ်။ သူတို႔က အႏုပညာသမားကို ပိုအေလးထားၾကတယ္။

interview2

ေမး။ ။ ခ်င္းျပည္နယ္နဲ႔ ပတ္သက္တဲ့အပိုင္းကို သြားရေအာင္။ ခ်င္းျပည္နယ္ေရာက္ျဖစ္သြားပံုေတြကို ေျပာျပေပးႏိုင္မလား။ ဘယ္လိုအစီအစဥ္ေတြနဲ႔လဲ။
ေျဖ။ ။ ကြ်န္ေတာ့သူငယ္ခ်င္းတေယာက္က ခ်င္းျပည္နယ္၊ဖလမ္းျမိဳ႕မွာ Chin Institute of Social Science (CISS) ဆိုတဲ့ေက်ာင္းကို ဖြင့္တယ္။ နယ္ပယ္အစံုသင္ေပးပါတယ္။ ပတ္၀န္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးကအစ၊ ပန္းခ်ီအႏုပညာအပါအ၀င္၊ ဂ်ာနယ္လစ္ကအဆံုးေပါ့။ အဲဒီမွာ ပန္းခ်ီနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး သင္ေပးဖို႔အတြက္ ကြ်န္ေတာ္တာ၀န္ယူရတာေပါ့။ တစ္ႏွစ္ကို သံုးလေလာက္ကေတာ့ အဲဒီမွာ အခ်ိန္ေပးရေလ့ရွိတယ္။

ေမး။ ။ ခ်င္းျပည္နယ္၊ ခ်င္းလူမ်ိဳးေတြနဲ႔ ပတ္သက္ျပီး၊ ဆရာ့ရဲ႕ ခံစားခ်က္ အျမင္ေတြကိုလည္း သိလိုပါတယ္။
ေျဖ။ ။ ခ်င္းလူမ်ိဳးေတြက အင္မတန္မွ ခ်စ္စရာေကာင္းသလို၊ ရိုးသားၾကတဲ့သူေတြပါ။ သူတို႔ဆီမွာ ဗမာလူမ်ိဳးေတြအေပၚ မုန္းတီးစိတ္ေတာ့ အနည္းငယ္ရွိၾကတယ္။ ဒါေပမယ့္ ဒီလိုအတူတကြေနထိုင္လႈပ္ရွားၾကတဲ့အခါမွာေတာ့ တေယာက္နဲ႔ တေယာက္ နားလည္လာၾကပါတယ္။ အခုဆိုရင္ ကြ်န္ေတာ့ေက်ာင္းသားေတြ ရန္ကုန္လာရင္ က်ေနာ့ဆီအၿမဲေရာက္ၾကတယ္။ အလုပ္ရွာေပးပါဦးဆိုတာမ်ိဳးေတြကအစေပါ့။ ကြ်န္ေတာ္တို႔ ႏွလံုးသားခ်င္း ပိုနီးစပ္လာပါတယ္။ခ်င္းျပည္နယ္နဲ႔ ပတ္သက္ရင္ေတာ့ ခ်င္းျပည္နယ္က ကြ်န္ေတာ္ေနခဲ့တဲ့ ဂ်ပန္နဲ႔ အရမ္းတူပါတယ္။ ေတာင္တန္းေတြနဲ႔ ေအးေအးခ်မ္းခ်မ္းသာသာယာယာရွိတယ္။ ဒါေၾကာင့္လည္း ကြ်န္ေတာ္ ခ်င္းျပည္နယ္ကို လာခဲ့တာပဲ။ ကြ်န္ေတာ္က ေတာင္တန္းေတြ၊ ရႈ႕ခင္းေတြကို ဆြဲရတာ ပိုစိတ္ပါတယ္။ ျပည္နယ္ၾကီးက သာသာယာယာရွိေပမယ့္ သစ္ပင္ေတြခုတ္လာရတဲ့အခါၾကေတာ့ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္အပိုင္းမွာေတာ့ လစ္ဟင္းကုန္တာေပါ့။ ဥပမာ- ကြ်န္ေတာ္ဖလမ္းေရာက္တုန္းက ပန္းခ်ီစဆြဲေတာ့ တခ်ိဳ႕သစ္ပင္ရွိတဲ့ေနရာေတြမွာ အခုဆို မရွိေတာ့ဘူး။ အိမ္ေတြ၊ လူေတြတိုးလာကုန္တယ္။ လူဦးေရသိပ္သည္းလာတာေၾကာင့္လည္း ပါမယ္။ ျပီးေတာ့ အရက္ခ်က္ဖို႔အတြက္တို႔၊ မီးေသြးဖုတ္ဖို႔အတြက္ေတြေကာလည္း ခုတ္ၾကတာလည္းရွိတယ္။ အဲဒါေတြအတြက္လည္း ကြ်န္ေတာ္တို႔အတြက္ အသိပညာေပးေ၀မႈအပိုင္းေတာ့ လုပ္ခဲ့တာမ်ိဳးေတာ့ ရွိပါတယ္။

interview1

ေမး။ ။ ဂ်ပန္နဲ႔ ခ်င္းျပည္နယ္ကို ဆရာက ဥပမာေပးေတာ့ ဒီခ်င္းျပည္နယ္မွာ အၿမဲၾကံဳေတြ႔ေနရတဲ့ ေျမျပိဳကိစၥကိုေကာ ဘယ္လိုအၾကံျပဳခ်င္လဲဆရာ။
ေျဖ။ ။ ဂ်ပန္နဲ႔ ခ်င္းျပည္နယ္က အေတာ့ကို ဆင္တူပါတယ္။ ခ်င္းျပည္နယ္မွာ အခုျဖစ္ေနတဲ့ ေျမျပိဳေနရတာေတြက နည္းပညာေျပာင္းလဲမႈမရွိရင္ေတာ့ အၿမဲႀကံဳေနဦးမယ့္ျပသနာပါ။ မိုးေရေတြက စီးစရာေနရာမရိွဘူးျဖစ္ေနတယ္။ အဲဒီကေန အေပၚက ေတာင္ေတြက ေရတိုက္စားျပီးေအာက္က်လာ။ အဲဒီကေန ေပ်ာ့လာ အဲဒီလိုနဲ႔ လံုးလည္ခ်ာလည္ရုိက္ေနတာပါ။ ဂ်ပန္မွာဆိုရင္ အဲဒီလိုေတာင္ေတြကို အေပၚကေန မျပိဳလာေအာင္ အဂၤေတရိုက္လိုက္တယ္။ ေက်ာက္ျဖစ္သြားေအာင္လုပ္လိုက္တယ္။ ျပီးေတာ့ ေရစီးဖို႔လမ္းေၾကာင္းလုပ္ေပးလိုက္တယ္။ ခ်င္းျပည္နယ္မွာက ေရးစီးစရာမရွိေတာ့ ကားလမ္းက ေရးစီးလည္းျဖစ္၊ အဲဒီအေပၚမွာေမာင္းဆိုေတာ့ လမ္းျပင္တဲ့ ပိုက္ဆံေတြက ေရနဲ႔ ေမွ်ာသြားတာပါ

သူ၏ ပန္းခ်ီျပပြဲမွာ ၄ ေပ × ၅ ေပ အရြယ္ ပန္းခ်ီကားေပါင္း ၂၀ ပါ၀င္ၿပီး၊ ပန္းခ်ီကား ၁ ကားတန္ဖိုးမွာ အေမရိကန္ေဒၚလာ ၂၅၀၀ ျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။

 

Latest Post

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *